تور مسافرتی: ۸۷ هزار و ۵۵۰ حاجی ایرانی در انتظار حج بودند اما با لغو این مراسم برای شهروندان خارج از عربستان، نوبت این زوار هم به حج آینده موكول شد. سازمان حج كشورمان اعلام نموده است ۹۵ درصد این زوار برای حج ۹۹ ثبت نام كرده بودند كه هر یك در قسط اول، ۲۵ میلیون تومان پرداخته اند، رقمی بیش از ۲۰۷۹ میلیارد تومان. حالا با لغو حج، سرنوشت این پول برای حاجی ها مورد سوال است.
به گزارش تور مسافرتی به نقل از ایسنا، بااینکه عربستان با تصمیمی که برای برگزاری مراسم «حجِ محدود» گرفت، زیان مالی تا ۶ میلیارد دلاری را متحمل خواهد شد، اما مسؤولان حج ایران می گویند این خسارت متوجه زوار ایرانی، دولت ایران و حتی سایر کشورها نخواهد شد، مشروط بر این که در قرارداد با عربستان بند «فورس ماژور» و یا شرایط اضطراری وجود داشته باشد.
علی رضا رشیدیان ـ رئیس سازمان حج و زیارت ـ ۱۹ فروردین ماه درحالی که این احتمال مطرح بود عربستان مراسم حج را لغو کند، اظهار داشته بود: در قرارداد با طرف های خدمات دهنده عربستانی، بندی با عنوان شرایط «فوق العاده» و اضطراری وجود دارد که در صورت برگزار نشدن حج، قرارداد مربوط به خدمات، به سال بعد منتقل شده و از این ناحیه ضرری متوجه زوار ایرانی نمی گردد.
او این نکته را یک دفعه دیگر، اخیرا یادآور شده است: ایران در هیچ یک از قراردادهایی که برای حج بسته (مسکن، حمل و نقل درون شهری و…) مکلف به پرداخت هزینه ای به طرف سعودی نیست؛ چونکه در تمام آن قراردادها بند «فورس ماژور» وجود دارد و اگر به هر علتی دولت عربستان مانع از حضور حجاج ایرانی شود، دولت ایران هیچ تعهدی بابت پرداخت به طرف عربستانی نخواهد داشت، اما از جانب دیگر موظف است صرف و صلاح زائر را درنظر بگیرد.
هیات وزیران، نرخ ارز تخصیصی برای قیمت گذاری حج ۱۳۹۹ را بیش از ۱۰ هزار تومان تعیین کرده بود و سازمان حج و زیارت بر این اساس، در اسفندماه ۹۸، هزینه سفر حج را برای هر نفر، متغیر از ۳۲.۵ میلیون تا حدود ۴۱ میلیون تومان اعلام نمود و از زوار خواست این مبلغ را در دو قسط پرداخت کنند که اولین مرحله ۲۵ میلیون تومان دریافت شد و پرداخت قسط دوم و باقی مانده آن هزینه، به نهایی شدن تصمیم عربستان موکول شد.
علی رضا رشیدیان، رئیس سازمان حج و زیارت اخیرا در یک گفت وگوی رادیویی درباره سرانجام پولی که زوار بابت سفر حج پرداخته اند، در صورت لغو این مراسم، اظهار داشته بود: تلاش می کنم نرخ حج امسال برای زائرانی که ثبت نام قطعی کرده اند، در بانک مرکزی تثبیت شود و این قیمت برای سال آینده محفوظ بماند.
او توضیح داده است: سال قبل متوسط قیمت حج ۲۵ میلیون تومان بود، امسال میانگین قیمت حج ۳۵ میلیون تومان شده است. قیمت ارز مصوب که از بانک مرکزی برای حج امسال گرفته شد، نسبت به سال قبل افزایش داشت اما متاسفانه با وضعیت اقتصاد ناشی از کرونا، تحریم های ظالمانه و مشکلات به وجود آمده در ابعاد بین المللی و شرایطی که در بازار ارز شاهدیم و باتوجه به این که پول مرحله اول از زوار گرفته شده است، به شدت دنبال این هستیم که مصوبه ای را از شورای عالی حج بگیریم تا ثبت نام حج سال ۹۹ را تکمیل نماییم و این پول را با نرخ ارز مصوب امسال، در بانک مرکزی ذخیره نماییم تا زائرانی که همین امسال ثبت نام کرده و وجوه خودرا واریز کرده اند، با نرخ ارز مصوب ۹۹، به حج بعد اعزام شوند.
وی تاکید هم کرده که اگر عربستان مازاد بر سهمیه حج امسال (۸۷ هزار و ۵۵۰ نفر)، ظرفیت اضافه ای را به ایران داد، هزینه ها و ثبت نام زوار جدید، تابع نرخ مصوب سال آینده خواهد بود.
رئیس سازمان حج و زیارت ۱۹ فروردین ماه امسال، زمانی که گمانه زنی ها درباره لغو حج شدت گرفته بود، درباره تکلیف پول های واریز شده حج و زائرانی که می خواهند انصراف بدهند، همین شرایط را که به صورتی برای زوار امتیاز به حساب آورده، تشریح کرده و اظهار داشته بود: در صورت برگزار نشدن حج، سازمان حج و زیارت بجای سرمایه گذاری ریالی به نیابت از این زوار، قراردادهای مسکن و حمل و نقل و تدارکات را با لحاظ شرایط اضطراری در عربستان می بندد و این خدمات در سال بعد بر اساس قراردادهای امسال به زوار ما ارائه می شود و تحولات اقتصاد جهانی و نرخ برابری ارز و ریال و هرگونه افزایشی در نرخ ها متوجه هزینه های اعزام حجاج ما در سال آینده نخواهد شد.
او تاکید کرده بود: هزینه های ارزی فقط در صورت برگزار نشدن حج و موکول شدن قراردادها به سال آینده، تغییر نخواهد کرد و فقط درصد اندکی از هزینه های حجاج مانند عوارض، ویزا، هواپیما، سازماندهی و آموزش ممکنست در سال آتی تغییر کند، اما بخش عمده هزینه سفر حج برای زوار ثبت نامی امسال ثابت خواهد بود و مشمول افزایش ها نمی گردد.
رئیس سازمان حج و زیارت زمانی که هنوز تصمیم عربستان برای محدود کردن حج اعلام نشده بود، درباره شرایط انصراف اظهار داشته بود: تمام زوار ثبت نامی امسال در صورت برگزار نشدن حج، سال بعد اعزام می شوند و در صورتی سال آینده، ثبت نام جدید انجام می شود که سهمیه کشورمان بیش از افرادی باشد که قبلا ثبت نام کرده اند. ضمن آنکه هزینه سفر حج ثبت نامی های جدید برمبنای نرخ ارز همان سال محاسبه و دریافت می شود.
سازمان حج و زیارت در اطلاعیه ای مشترک با بعثه مقام معظم رهبری روز سه شنبه سوم تیرماه، به دنبال تصمیم عربستان، رسما از حضور نداشتن زوار ایرانی در حج ۱۳۹۹ اطلاع داد و اعلام نمود: «سهمیه زوار ایرانی برای حج آینده محفوظ خواهد ماند». این سازمان فعلا درباره شرایط انصراف از حج، سرنوشت هزینه های دریافت شده از حاجی ها، محل و شکل ذخیره آن، اطلاع رسانی رسمی و قطعی نداشته و کوشش های خبرنگار ایسنا برای دریافت پاسخ از مسؤولان تا لحظه انتشار این گزارش، بی نتیجه مانده است. سازمان حج و زیارت از فروردین ماه، گزینه تعلیق احتمالی حج را بررسی و اعلام نموده بود، بعنوان یکی از سناریوها، پیش بینی های لازم را برای آن سنجیده است.

منبع: